Yüksek Seçim Kurulu (YSK), Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 31 Aralık 2023 tarihli nüfus verilerini temel alarak, illerin Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) göndereceği milletvekili sayılarını yeniden belirledi. Bu güncelleme, 2028’de yapılması beklenen bir sonraki genel seçimlerde kullanılacak milletvekili dağılımını ortaya koyuyor. Kararla birlikte dokuz ilin milletvekili sayısı artarken, dokuz ilin milletvekili sayısı azaldı. Türkiye’nin toplam 600 milletvekili koltuğu, illerin güncel nüfus yoğunluğuna göre yeniden dağıtıldı.
Neden Milletvekili Sayıları Yeniden Belirlendi?
Anayasa’nın 6. maddesi gereği, her genel seçim öncesinde illerin çıkaracağı milletvekili sayısı, son nüfus sayımı sonuçlarına göre YSK tarafından belirlenir. Bu çerçevede YSK, 2023 yılı sonu itibarıyla Türkiye’nin 85 milyon 780 bin kişilik nüfusunu dikkate alarak, toplam 600 milletvekilliğinin illere dağılımını D’Hondt sistemiyle gerçekleştirdi. Bu düzenleme, illerin Meclis’teki temsiliyet gücünün güncel demografik yapıya uygun olmasını sağlıyor.
Hangi İller Milletvekili Sayısını Artırdı?
Nüfus artışı ve bölgesel dinamikler doğrultusunda, dokuz ilin Türkiye Büyük Millet Meclisi’ndeki temsil gücü yükseldi. Bu iller ve kazandıkları ek milletvekili sayıları şu şekildedir:
- İstanbul: Toplamda 97 olan milletvekili sayısı 98’e yükseldi. Bu artış, İstanbul’un 3. seçim bölgesine bir vekil olarak yansıdı. Yeni dağılımda İstanbul 1. Bölge 36, 2. Bölge 30, 3. Bölge ise 32 milletvekili çıkaracak.
- Antalya: 16’dan 17’ye yükseldi.
- Balıkesir: 9’dan 10’a yükseldi.
- Gaziantep: 13’ten 14’e yükseldi.
- Kocaeli: 13’ten 14’e yükseldi.
- Mardin: 6’dan 7’ye yükseldi.
- Muğla: 7’den 8’e yükseldi.
- Şanlıurfa: 14’ten 15’e yükseldi.
- Tekirdağ: 7’den 8’e yükseldi.
Hangi İller Milletvekili Sayısını Kaybetti?
Nüfus hareketliliği sonucunda ise dokuz ilin milletvekili sayısı azaldı. Bu değişiklikler, illerin TBMM’deki sandalye dağılımını doğrudan etkiledi:
- Bilecik: 2’den 1’e düştü.
- Çorum: 4’ten 3’e düştü.
- Hatay: 11’den 10’a düştü.
- Kütahya: 5’ten 4’e düştü.
- Muş: 4’ten 3’e düştü.
- Ordu: 6’dan 5’e düştü.
- Sivas: 5’ten 4’e düştü.
- Tunceli: 2’den 1’e düştü.
- Yozgat: 4’ten 3’e düştü.
Özellikle Bilecik ve Tunceli’nin milletvekili sayısı 2’den 1’e düşerek, Bayburt, Ardahan ve Iğdır gibi illerle birlikte Meclis’te tek vekille temsil edilecek iller arasına katılması dikkat çekti.
Büyükşehirlerdeki Durum Nasıl Şekillendi?
Türkiye’nin en kalabalık şehirlerindeki milletvekili sayıları da netleşti. İstanbul’un kazancının yanı sıra, diğer büyük şehirlerdeki dağılım ise şu şekilde belirlendi:
- Ankara: Mevcut 36 milletvekili sayısını korudu (1. Bölge 14, 2. Bölge 13, 3. Bölge 9).
- İzmir: Mevcut 28 milletvekili sayısını korudu (1. Bölge 14, 2. Bölge 14).
- Bursa: 20 milletvekili sayısını korudu.
- Adana: 15 milletvekili sayısını korudu.
- Konya: 15 milletvekili sayısını korudu.
- Mersin: 13 milletvekili sayısını korudu.
Bu güncellemeler, Türkiye’nin demografik yapısındaki değişimleri Meclis’teki temsiliyete yansıtarak, önümüzdeki seçimlere yönelik önemli bir çerçeve sunmaktadır.